درایوهای SSD خیلی زیاد هستند اما در انتخاب یک SSD خوب نکاتی را باید رعایت کرد که غالباً خود سازندگان تمایلی به ذکر آنها ندارند. در نوشتار پیش رو به چند نکته و توصیه مهم در خرید SSD پرسرعت و بادوام می پردازیم.
بنچمارکها قابل اعتماد نیستند
اگر SSD ها را بر اساس بنچمارک و سرعت اسمی مقایسه کنید، آنها را بسیار متفاوت خواهید یافت و ممکن است یک درایو چندین برابر دیگری سریعتر به نظر برسد و مجذوب آن شوید. هرچند بنچمارکها بی ارزش نیستند، اما واقعیت این است که قابل اعتماد هم نیستند و اختلاف کارایی در عمل می تواند بسیار کمتر و حتی نامحسوس باشد.
بنچمارکها معمولاً حداکثر یا میانگین کارایی لحظهای (Peak) را نمایش میدهند که نمیتواند بازتاب دهنده کارایی واقعی باشد. سازندگان نیز تکنیک هایی را پیاده سازی میکنند که در استفاده کوتاه مدت و موقع نوشتن یا خواندن در حجم پایین، نتایج غیر واقعی ارائه میکند. در بسیاری از SSD ها از تکنیک هایی چون SLC Caching استفاده شده است که نوشتن و خواندن در حجم پایین با کارایی بالاتری انجام میشود و همین امر به کسب نتایج غیر واقعی می انجامد. برای نمونه ممکن است در نوشتن یا خواندن یک فایل 500 مگابایتی، به دلیل استفاده از قسمت SLC عملکرد بسیار خوبی را شاهد باشید اما در نوشتن یک فایل بزرگ تر کارایی بسیار پایین تر باشد؛ بنابراین اگر بنچمارکهای یک SSD خیره کننده بود اما در عمل ضعیف ظاهر شد، هیچ تعجب نکنید.
بزرگ نمایی درباره عملکرد خواندن و نوشتن تصادفی
سازندگان درباره تأثیر ویژگیهایی چون تعداد دستور العملهای خواندن و نوشتن قابل اجرا در هر ثانیه (IOPS) یا همان عملکرد تصادفی، زیاده روی میکنند و تأثیر آن در استفاده واقعی اغلب مواقع نامحسوس است. با اینکه هرچه مقدار IOPS بالاتر باشد بهتر است و منکر این موضوع نیستیم، اما در عمل محسوس نیست، چراکه از یک حد به بعد برای اغلب کاربران بی استفاده است.
در حقیقت تنها زمانی IOPS بالا مفید واقع میشود که از SSD برای کارهای بسیار پیچیده و سنگین نظیر نگه داری دیتابیس (پایگاه داده) یا اجرای برنامههای با حجم نوشتن و خواندن بالا (و نه برنامههای معمولی) متعدد به صورت هم زمان استفاده شود، بنابراین خیلی به عملکرد تصادفی حساسیت نشان ندهید و همان عملکرد ترتیبی اهمیت بیشتری دارد.
SSD های نوع TLC NAND ترسناک نیستند
هرچند کارایی و دوام SSD های نوع MLC NAND بهتر و بیشتر است، اما نوع TLC نیز بد نیستند. مزیت بزرگ نوع TLC قیمت پایین تر است.
به دلیل تبلیغات و فقدان شناخت فنی در مورد SSD های نوع TLC، نگرانیهایی چون «دوام بسیار پایین» مطرح میشود اما در حقیقت چنین نیست و آنها نیز به اندازه کافی دوام می آورند. اغلب SSD های نوع TLC امروزی برای حدود 70,000 گیگابایت نوشتن دوام می آورند که با در نظر گرفتن قیمت پایین آنها، کاملاً مطلوب است.
با این حال اگر قصد خرید SSD نوع TLCC را دارید، پیشنهاد میشود محصولات جدید و بروز که به کنترلر مخصوص تراشههای حافظه TLC NAND مجهز هستند، تهیه کنید و سراغ مدل های مربوط به 2 یا 3 سال قبل نروید.
SSD های 120 یا 128 گیگابایتی بهترین نیستند
سازندگان SSD روز به روز تلاش میکنند ظرفیت تراشههای NAND را افزایش دهند تا در نتیجه آن برای ساخت SSD ها به تعداد کمتری تراشه حافظه نیاز باشد. استفاده از تعداد کمتری تراشه حافظه به کاهش هزینه تمام شده کمک میکند و به نفع هر دوی سازنده و مصرف کننده است اما معایب خود را دارد.
کاهش تعداد تراشههای حافظه (استفاده از تراشههای پرظرفیت) به کاهش تعداد کانالهای ارتباطی کنترلر با تراشه های حافظه میانجامد و کنترلر از طریق رابط کم عرض تر با تراشهها در ارتباط است که به کارایی ضعیف تر می انجامد. یکی دیگر از معایب استفاده از تراشه های چگالی تر، طول عمر کمتر است، زیرا از هر تراشه بیشتر استفاده میشود و زودتر به مرگ خود نزدیک میشود.
SSDهای فاقد حافظه رم (DRAM Less) گزینه خوبی نیستند
یکی از اجزای اصلی درایوهای SSD که در هزینه تمام شده آنها نقش قابل توجهی دارد، حافظه رم (RAM) است. در بسیاری از محصولات ارزان قیمت خبری از تعبیه حافظه رم مجزا نیست و از تکنیکهای جایگزین نظیر SLC Caching استفاده میشود. عدم تعبیه حافظه رم به تنزل کارایی کلی SSD می انجامد و در مقایسه با SSD های مجهز به حافظه رم، بسیار ضعیف عمل میکنند.
SSDهای نوع M.2 سریعتر از نوع SATA نیستند
بسیاری تصور میکنند SSD های ساخته شده در فرم فاکتور M.2 از نوع SATA سریعتر و بهتر هستند اما باید بگوییم لزوماً چنین نیست و می توانند عملاً تفاوتی نداشته باشند.
SSD های M.2 بر اساس رابطی که از آن بهره می گیرند به دو نوع SATA III 6.0Gb/s و PCI Express تقسیم میشوند که نوع اول از لحاظ کارایی هیچ گونه تفاوتی با SSD های معمولی ندارد اما نوع PCI Express سریعتر و البته گرانتر است. تنها مزیت SSD های M.2 SATA اندازه کوچکتر آنها است و در مقایسه با SSD های معمولی حتی کم دوام تر و کمتر قابل اعتماد هستند؛ بنابراین اگر توجیه خاصی ندارید تا جای ممکن به جای نوع M.2 SATA مدلهای معمولی تهیه کنید.
RAID 0 کردن SSD برای نگه داری اطلاعات حیاتی فکر خوبی نیست
با اینکه SSD ها نسبت به هارد دیسکهای مکانیکی بادوام تر هستند، اما شانس خرابی بیشتری دارند و هنگامی که در پیکربندی RAID 0 استفاده شوند، میزان ریسک خرابی داده ها 50 درصد افزایش می یابد. پیشنهاد میشود تا جای ممکن برای اطلاعات حیاتی از SSD ها؛ خصوصاً مدل های ارزان قیمت، تحت پیکربندی RAID 0 استفاده نکنید، چراکه در صورت خرابی یکی از آنها، تنها به نصف اطلاعات خود دسترسی خواهید داشت که عملاً بی استفاده خواهد بود.
در نظر داشته باشید شانس بازیابی اطلاعات از SSD های معیوب بسیار کمتر از هارد دیسک ها است. همچنین فرایند بازیابی اطلاعات از درایوهای SSD بسیار پیچیده تر و پرهزینهتر خواهد بود.
به SSD ها اعتمادی نیست
SSD ها فاقد اجزای مکانیکی هستند و نقطه ضعفهای هارد دیسکهای HDD را ندارند، اما کمتر قابل اعتماد هستند. علی رغم دوام بیشتر در مقایسه با هارد دیسکها، SSD ها شانس بیشتری برای خرابی دارند. SSD ها به دلیل پیچیدگی و ظرافت طراحی آنها، آسیب پذیر تر از هارد دیسک ها هستند و شانس خرابی ناگهانی آنها بیشتر است.
در صورتی که یک هارد دیسک معیوب شود، شانس امکان بازیابی داده ها بسیار بالا است اما خرابی یک SSD می تواند به معنای از دست رفتن غیر قابل برگشت داده ها باشد. پیشنهاد میشود برای نگه داری اطلاعات مهم و حیاتی، دست کم بدون پشتیبان گیری منظم، از SSD ها استفاده نکنید.
آنچه که بازیابی داده ها از درایوهای SSD را دشوار و تا حد زیادی ناممکن میکند، نبود هیچ گونه استاندارد واحدی در این صنعت است و هر سازنده طراحی اختصاصی خود را پیاده سازی میکند؛ بنابراین بهتر است زیاد روی بازیابی داده ها از SSD ها حساب نکنید.
درایوهای SSD خیلی زیاد هستند اما در انتخاب یک SSD خوب نکاتی را باید رعایت کرد که غالباً خود سازندگان تمایلی به ذکر آنها ندارند. در نوشتار پیش رو به چند نکته و توصیه مهم در خرید SSD پرسرعت و بادوام می پردازیم.
بنچمارکها قابل اعتماد نیستند
اگر SSD ها را بر اساس بنچمارک و سرعت اسمی مقایسه کنید، آنها را بسیار متفاوت خواهید یافت و ممکن است یک درایو چندین برابر دیگری سریعتر به نظر برسد و مجذوب آن شوید. هرچند بنچمارکها بی ارزش نیستند، اما واقعیت این است که قابل اعتماد هم نیستند و اختلاف کارایی در عمل می تواند بسیار کمتر و حتی نامحسوس باشد.
بنچمارکها معمولاً حداکثر یا میانگین کارایی لحظهای (Peak) را نمایش میدهند که نمیتواند بازتاب دهنده کارایی واقعی باشد. سازندگان نیز تکنیک هایی را پیاده سازی میکنند که در استفاده کوتاه مدت و موقع نوشتن یا خواندن در حجم پایین، نتایج غیر واقعی ارائه میکند. در بسیاری از SSD ها از تکنیک هایی چون SLC Caching استفاده شده است که نوشتن و خواندن در حجم پایین با کارایی بالاتری انجام میشود و همین امر به کسب نتایج غیر واقعی می انجامد. برای نمونه ممکن است در نوشتن یا خواندن یک فایل 500 مگابایتی، به دلیل استفاده از قسمت SLC عملکرد بسیار خوبی را شاهد باشید اما در نوشتن یک فایل بزرگ تر کارایی بسیار پایین تر باشد؛ بنابراین اگر بنچمارکهای یک SSD خیره کننده بود اما در عمل ضعیف ظاهر شد، هیچ تعجب نکنید.
بزرگ نمایی درباره عملکرد خواندن و نوشتن تصادفی
سازندگان درباره تأثیر ویژگیهایی چون تعداد دستور العملهای خواندن و نوشتن قابل اجرا در هر ثانیه (IOPS) یا همان عملکرد تصادفی، زیاده روی میکنند و تأثیر آن در استفاده واقعی اغلب مواقع نامحسوس است. با اینکه هرچه مقدار IOPS بالاتر باشد بهتر است و منکر این موضوع نیستیم، اما در عمل محسوس نیست، چراکه از یک حد به بعد برای اغلب کاربران بی استفاده است.
در حقیقت تنها زمانی IOPS بالا مفید واقع میشود که از SSD برای کارهای بسیار پیچیده و سنگین نظیر نگه داری دیتابیس (پایگاه داده) یا اجرای برنامههای با حجم نوشتن و خواندن بالا (و نه برنامههای معمولی) متعدد به صورت هم زمان استفاده شود، بنابراین خیلی به عملکرد تصادفی حساسیت نشان ندهید و همان عملکرد ترتیبی اهمیت بیشتری دارد.
SSD های نوع TLC NAND ترسناک نیستند
هرچند کارایی و دوام SSD های نوع MLC NAND بهتر و بیشتر است، اما نوع TLC نیز بد نیستند. مزیت بزرگ نوع TLC قیمت پایین تر است.
به دلیل تبلیغات و فقدان شناخت فنی در مورد SSD های نوع TLC، نگرانیهایی چون «دوام بسیار پایین» مطرح میشود اما در حقیقت چنین نیست و آنها نیز به اندازه کافی دوام می آورند. اغلب SSD های نوع TLC امروزی برای حدود 70,000 گیگابایت نوشتن دوام می آورند که با در نظر گرفتن قیمت پایین آنها، کاملاً مطلوب است.
با این حال اگر قصد خرید SSD نوع TLCC را دارید، پیشنهاد میشود محصولات جدید و بروز که به کنترلر مخصوص تراشههای حافظه TLC NAND مجهز هستند، تهیه کنید و سراغ مدل های مربوط به 2 یا 3 سال قبل نروید.
SSD های 120 یا 128 گیگابایتی بهترین نیستند
سازندگان SSD روز به روز تلاش میکنند ظرفیت تراشههای NAND را افزایش دهند تا در نتیجه آن برای ساخت SSD ها به تعداد کمتری تراشه حافظه نیاز باشد. استفاده از تعداد کمتری تراشه حافظه به کاهش هزینه تمام شده کمک میکند و به نفع هر دوی سازنده و مصرف کننده است اما معایب خود را دارد.
کاهش تعداد تراشههای حافظه (استفاده از تراشههای پرظرفیت) به کاهش تعداد کانالهای ارتباطی کنترلر با تراشه های حافظه میانجامد و کنترلر از طریق رابط کم عرض تر با تراشهها در ارتباط است که به کارایی ضعیف تر می انجامد. یکی دیگر از معایب استفاده از تراشه های چگالی تر، طول عمر کمتر است، زیرا از هر تراشه بیشتر استفاده میشود و زودتر به مرگ خود نزدیک میشود.
SSDهای فاقد حافظه رم (DRAM Less) گزینه خوبی نیستند
یکی از اجزای اصلی درایوهای SSD که در هزینه تمام شده آنها نقش قابل توجهی دارد، حافظه رم (RAM) است. در بسیاری از محصولات ارزان قیمت خبری از تعبیه حافظه رم مجزا نیست و از تکنیکهای جایگزین نظیر SLC Caching استفاده میشود. عدم تعبیه حافظه رم به تنزل کارایی کلی SSD می انجامد و در مقایسه با SSD های مجهز به حافظه رم، بسیار ضعیف عمل میکنند.
SSDهای نوع M.2 سریعتر از نوع SATA نیستند
بسیاری تصور میکنند SSD های ساخته شده در فرم فاکتور M.2 از نوع SATA سریعتر و بهتر هستند اما باید بگوییم لزوماً چنین نیست و می توانند عملاً تفاوتی نداشته باشند.
SSD های M.2 بر اساس رابطی که از آن بهره می گیرند به دو نوع SATA III 6.0Gb/s و PCI Express تقسیم میشوند که نوع اول از لحاظ کارایی هیچ گونه تفاوتی با SSD های معمولی ندارد اما نوع PCI Express سریعتر و البته گرانتر است. تنها مزیت SSD های M.2 SATA اندازه کوچکتر آنها است و در مقایسه با SSD های معمولی حتی کم دوام تر و کمتر قابل اعتماد هستند؛ بنابراین اگر توجیه خاصی ندارید تا جای ممکن به جای نوع M.2 SATA مدلهای معمولی تهیه کنید.
RAID 0 کردن SSD برای نگه داری اطلاعات حیاتی فکر خوبی نیست
با اینکه SSD ها نسبت به هارد دیسکهای مکانیکی بادوام تر هستند، اما شانس خرابی بیشتری دارند و هنگامی که در پیکربندی RAID 0 استفاده شوند، میزان ریسک خرابی داده ها 50 درصد افزایش می یابد. پیشنهاد میشود تا جای ممکن برای اطلاعات حیاتی از SSD ها؛ خصوصاً مدل های ارزان قیمت، تحت پیکربندی RAID 0 استفاده نکنید، چراکه در صورت خرابی یکی از آنها، تنها به نصف اطلاعات خود دسترسی خواهید داشت که عملاً بی استفاده خواهد بود.
در نظر داشته باشید شانس بازیابی اطلاعات از SSD های معیوب بسیار کمتر از هارد دیسک ها است. همچنین فرایند بازیابی اطلاعات از درایوهای SSD بسیار پیچیده تر و پرهزینهتر خواهد بود.
به SSD ها اعتمادی نیست
SSD ها فاقد اجزای مکانیکی هستند و نقطه ضعفهای هارد دیسکهای HDD را ندارند، اما کمتر قابل اعتماد هستند. علی رغم دوام بیشتر در مقایسه با هارد دیسکها، SSD ها شانس بیشتری برای خرابی دارند. SSD ها به دلیل پیچیدگی و ظرافت طراحی آنها، آسیب پذیر تر از هارد دیسک ها هستند و شانس خرابی ناگهانی آنها بیشتر است.
در صورتی که یک هارد دیسک معیوب شود، شانس امکان بازیابی داده ها بسیار بالا است اما خرابی یک SSD می تواند به معنای از دست رفتن غیر قابل برگشت داده ها باشد. پیشنهاد میشود برای نگه داری اطلاعات مهم و حیاتی، دست کم بدون پشتیبان گیری منظم، از SSD ها استفاده نکنید.
آنچه که بازیابی داده ها از درایوهای SSD را دشوار و تا حد زیادی ناممکن میکند، نبود هیچ گونه استاندارد واحدی در این صنعت است و هر سازنده طراحی اختصاصی خود را پیاده سازی میکند؛ بنابراین بهتر است زیاد روی بازیابی داده ها از SSD ها حساب نکنید.
راهنمای خرید کیبور و موس